Internet (we wszystkich jego przejawach, m.in. korzystanie ze stron WWW, FTP czy poczty elektronicznej) jest być może najdonioślejszym wynalazkiem w zakresie komunikowania się od czasów wynalezienia druku przez Gutenberga. Jest systemem niezwykle demokratycznym - wszyscy użytkownicy mają niemal jednakowe prawa i możliwości, zaś wprowadzenie jakiegokolwiek nadzoru nad przepływającymi w sieci danymi jest niemożliwe bądź iluzoryczne. Komfort żeglowania w światowej pajęczynie zależy zatem przede wszystkim od dobrowolnego podporządkowania się każdego z użytkowników pewnym regułom, określanym mianem netykiety, czyli internetowych zasad dobrego wychowania.

Większość podstawowych norm netykiety wynika z powszechnie przyjętych zasad przyzwoitości przeniesionych na grunt Internetu. Można je zebrać w następujących punktach:

1. Nie bądź włamywaczem.

Wykorzystywanie sieci w celu zdobycia informacji nie przeznaczonych dla ciebie lub zniszczenia cudzych danych jest nie tylko złamaniem zasad przyzwoitości, ale i przestępstwem ściganym z mocy prawa.

2. Nie kradnij.

Wykorzystywanie bądź rozpowszechnianie materiałów, które stanowią cudzą własność intelektualną jest kradzieżą, a w najlepszym przypadku paserstwem. Dotyczy to nie tylko programów komputerowych, ale i tekstow, grafiki, plików muzycznych itp.

3. Nie czyń drugiemu co tobie niemiłe.

Możliwość zamieszczania w sieci własnych materiałów (np. w formie stron WWW) pozwala na nieskrępowane wyrażanie swych poglądów. Nie oznacza to jednak, iż masz prawo naruszać dobra osobiste osób trzecich, nawoływać do nienawiści itp.

3. Szanuj bliźniego swego.

Pamiętaj, że internet jest demokratyczny. Demokracja polega między innymi na poszanowaniu odrębności innych ludzi i prawa do głoszenia przez nich własnych poglądów. Z przywilejów tych sam korzystasz więc nie odbieraj ich innym. Jeśli z kimś się nie zgadzasz - polemizuj z nim, a nie obrzucaj rynsztokowymi inwektywani, które świadczą o braku argumentów.

4. Nie rób z sieci śmietnika.

Jeśli chcesz zaistnieć w sieci, stwórz stronę WWW, która może zainteresować kogoś poza tobą. Strona typu "Wykaz moich płyt i kaset" na pewno nie przyniesie ci chwały, a dla innych użytkowników Internetu stanowi niepotrzebny balast utrudniający znalezienie wartościowych informacji.

6. Nie oszukuj.

Wpisywanie w sekcji meta słów kluczowych nie mających związku z zawartością dokumentu HTML i tak nie zwiększy poczytności twej witryny. Ktoś, kogo w ten sposób zwabisz na swe strony WWW, czym prędzej je opuści i nigdy na nie nie wróci.

7. Szanuj pieniądze innych.

Pamiętaj, że ściągnięcie poczty zawierającej pliki o dużej objętości wymaga sporo czasu, co powoduje znaczny koszt połączenia. W związku z tym:

7.1. nie przesyłaj dużych plików (np. graficznych) podczas gdy wystarczy krótka wiadomość tekstowa.

7.2. pamiętaj o ograniczaniu objętości załączników przez stosowanie odpowiednich formatów plików (np. grafika zapisana jako *.jpg ma stosunkowo niewielką objętość) lub wysyłając załączniki w postaci skompresowanej. Niemal każdy dysponuje programem potrafiącym rozpakować paczkę zapisaną jako *.zip. Jeśli obawiasz się, że odbiorca może nie potrafić rozpakować przesyłki, wysyłaj w postaci archiwów samorozpakowujących się.

8. Daj innym prawo wyboru.

Wysyłając cokolwiek pamiętaj o odbiorcy, który wcale nie musi używać tych samych programów co ty. W związku z tym:

8.1. jeśli twój program pocztowy pozwala na zapisanie treści wysyłanego listu w różnych formatach - wybierz opcję "tekst" (czasem określaną jako ASCII lub txt). Dzięki temu list będzie miał niewielką objętość i będzie poprawnie odczytany niezależnie od programu używanego przez odbiorcę.

8.2 jako załączniki wysyłaj pliki zapisane w uniwersalnych formatach, takich jak *.txt, *.rtf . *.htm (teksty), *.tif, *.gif, *.jpg (grafika), *.csv (arkusze kalkulacyjne, bazy danych). W ten sposób potrafi zapisać praktycznie każdy program, a odbiorca niezależnie od posiadanego oprogramowania będzie mógł je odczytać.

8.3. wysyłając list za granicę nie używaj polskich znaków. Program pocztowy odbiorcy może sobie nie poradzić z nimi i zamiast nich wyświetli tzw. krzaki.

9. Nie uszczęśliwiaj na siłę.

9.1. bezwzględnie stosuj zasadę, że nigdzie nie podaje się adresu osoby trzeciej. Nie przestrzegając tej reguły możesz sprawić, że twój przyjaciel otrzyma nie tylko życzenia z jakiejś okazji (co obiecują właściciele niektórych stron) ale zostanie zarzucony reklamowym chłamem.

9.2 założenie płatnego konta pocztowego kosztuje niewiele. Jeśli cię stać na to, nie korzystaj z kont darmowych. Do poczty, którą z nich z nich wysyłasz dołączane są reklamy, których twoi znajomi mogą sobie nie życzyć.

9.3. jeśli znajdziesz w sieci materiały, na które chcesz zwrócić uwagę kogoś ze znajomych prześlij mu informację o adresie stron, a nie wrzucaj mu do skrzynki pocztowej ich całej zawartości.

10. Trzymaj język za zębami.

Jeśli łączysz się z Internetem przez modemy dostawcy komercyjnego nie udostępniaj nikomu swego hasła. Jest to naganne i może spowodować zamknięcie twej bramki do sieci. Poza tym osoba postronna posługująca się twym hasłem uzyskuje dostęp do twoich danych, może też "nabroić" na twój rachunek.

Zasady opracowano w firmie Sylaba Internet.
Autor: Krzystof Modelski
Kopiowanie i przedruk dozwolony pod warunkiem podania źródła (zob. p. 2 netykiety)